Xuất khẩu gỗ: Nhiều vướng mắc không dễ tháo gỡ

Theo Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, xuất khẩu sản phẩm gỗ 6 tháng đầu năm đạt 1,504 tỷ USD, tăng 32,5% so với cùng kỳ; nhập khẩu gỗ nguyên phụ liệu là 497 triệu USD, tăng 32,2%. Bước sang tháng 7, tình hình chế biến và xuất khẩu các sản phẩm gỗ vẫn theo chiều hướng gia tăng đáng kể. Số liệu ước của liên bộ cho thấy: 7 tháng đầu năm 2010, xuất khẩu sản phẩm gỗ ước đạt 1,79 tỷ USD, tăng 33,4% so với cùng kỳ; nhập khẩu gỗ nguyên phụ liệu ước đạt 580 triệu USD, tăng 32%. Dự báo của Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam cho rằng: kim ngạch xuất khẩu gỗ của toàn ngành cả năm 2010 có thể đạt hoặc vượt 3 tỷ USD. Các thị trường chính nhập khẩu mặt hàng gỗ của Việt Nam là Mỹ và EU. Phó chủ tịch, Tổng thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, ông Nguyễn Tôn Quyền cho biết: Hiện giá trị đơn hàng mà doanh nghiệp gỗ ký kết với các đối tác nhập khẩu ước đạt hơn 3 tỷ USD, tăng khoảng 320 triệu USD so với năm 2009 và đảm bảo có đơn hàng hoạt động đến hết năm 2010. đơn hàng xuất khẩu vào Mỹ tính đến hết năm 2010 tăng gần 10% so với năm 2009; nhiều thị trường truyền thống như Nhật Bản, EU đã hồi phục với đơn hàng tăng cả về khối lượng lẫn trị giá. Tuy nhiên, các DN trong lĩnh vực này cũng đang gặp phải nhiều vướng mắc không dễ tháo gỡ. Năm 2010 là năm không mấy thuận lợi cho các DN xuất khẩu các sản phẩm đồ gỗ do nhiều đạo luật mới của một số nước về việc NK mặt hàng này đã và sẽ được ban hành, nhất là ở một số thị trường lớn như Mỹ hay EU. Đơn cử như đầu quý II/2010, các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu gỗ của Việt Nam đang gặp phải khó khăn lớn khi xuất khẩu vào thị trường Mỹ do phải đối mặt đạo luật LACEY của Quốc hội Mỹ. Đạo luật này gồm một số nội dung như kiểm soát nguồn hợp pháp của gỗ, việc kiểm tra mức độ an toàn sử dụng hóa chất đối với sức khỏe con người. LACEY cấm buôn bán lâm sản bất hợp pháp, trong đó có gỗ và sản phẩm từ gỗ vào Hoa Kỳ, bắt buộc doanh nghiệp phải nộp tờ khai, chứng từ rõ ràng về tên, loại gỗ, quốc gia khai thác gỗ, cách thức khai thác..., tức là phải có chứng nhận FSC của Hội đồng quản lý rừng bền vững thế giới. Ông Quyền cho biết thêm, ngoài LACEY thì đến tháng 1/2012, đạo luật FLEGT của EU cũng sẽ có hiệu lực. Đặc điểm chung của cả hai đạo luật này đều đòi hỏi nhà xuất khẩu phải trình bày chuỗi hành trình của lâm sản, tất cả các khâu từ khai thác cho đến thành phẩm một cách minh bạch, rõ ràng. Thế nhưng hiện các doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa sẵn sàng, bởi vì chưa có hướng dẫn cụ thể từ phía các cơ quan chức năng. Bộ tiêu chí chứng chỉ rừng đến nay Nhà nước ta đã xây dựng xong nhưng còn phải chờ các tổ chức quốc tế thẩm định để công nhận. Bên cạnh đó, nhiều DN xuất khẩu còn đang gặp khó khăn về nguồn vốn ngoại tệ để nhập khẩu gỗ nguyên liệu phục vụ chế biến sản phẩm xuất khẩu. Mặc dù các ngân hàng đã thông báo đảm bảo vốn cho những đối tượng ưu tiên, trong đó có các DN xuất khẩu nhưng thực tế việc tiếp cận vốn cũng không hề dễ dàng hoặc nếu có thì vẫn phải chịu giá vốn khá cao. Ông Võ Trường Thành, Tổng giám đốc Công ty Kỹ nghệ gỗ Trường Thành, cho hay: Sản phẩm gỗ của các DN Việt Nam khó cạnh tranh do chi phí giá vốn cao đã đẩy giá thành sản phẩm lên cao so với sản phẩm cùng loại của các nước khác. Đơn cử ở các nước lãi suất vốn vay chỉ từ 5% - 6%/năm, trong khi các DN tại VN hiện đang phải vay với lãi suất từ 13% - 15%/năm. Ngoài ra, DN trong nước còn phải chịu nhiều chi phí cao do các thủ tục hành chính rườm rà, làm mất nhiều cơ hội; tiền thuê kho bãi, bến cảng cao; bốc xếp vận chuyển chậm. Những yếu tố này đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến sự cạnh tranh của các DN xuất khẩu gỗ trên thị trường quốc tế. Theo baocongthuong